O tym, jak postąpić, może zdecydować jeden szczegół: pora dnia, o której spotkamy kolczastego wędrowca.
Jeż w ogrodzie jesienią. Jego zachowanie zdradza więcej, niż myślisz
Jeże prowadzą przede wszystkim nocny tryb życia. Jeśli zwierzę pojawia się po zmroku, sprawnie się porusza i poszukuje pożywienia, zazwyczaj nie ma powodu do niepokoju. Zupełnie inaczej wygląda sytuacja, gdy jeż błąka się w środku dnia, zatacza albo nieruchomo leży na trawniku.
Eksperci z British Hedgehog Preservation Society (BHPS) ostrzegają, że takie objawy mogą oznaczać poważne problemy. Szczególnie niepokojący jest widok jeża, który wygląda, jakby się opalał. Zwierzę leżące bez ruchu na słońcu może cierpieć z powodu wychłodzenia i pilnie potrzebować pomocy.
Istnieją wyjątki. Zdrowe samice mogą czasem wychodzić za dnia w poszukiwaniu pokarmu lub materiałów na gniazdo. Jeśli jednak zwierzę sprawia wrażenie osłabionego, nie należy zwlekać z kontaktem ze specjalistą.
Mały jeż w październiku może mieć poważny problem. Nie wszystkie zdążą przygotować się do zimy
Jesień to szczególnie trudny okres dla młodych jeży. Część z nich może nie zgromadzić wystarczających zapasów energii, by bezpiecznie przetrwać zimowy sen.
Jesienią szczególnie zagrożone są młode jeże, które nie zdążyły zgromadzić wystarczających zapasów tłuszczu przed zimowym snem. Największą uwagę należy zwrócić na bardzo małe, wychudzone lub osłabione osobniki. Jeśli jeż porusza się z trudem, zatacza się albo przebywa na otwartej przestrzeni w ciągu dnia, może potrzebować pilnej pomocy. W takiej sytuacji najlepiej skontaktować się z ośrodkiem rehabilitacji dzikich zwierząt.
Co ciekawe, jeże nie przesypiają całej zimy bez żadnej przerwy. Mogą okresowo się wybudzać, a nawet zmieniać miejsce schronienia. Dlatego dostęp do świeżej wody jest ważny również podczas chłodniejszych miesięcy.
Wystarczy drobna zmiana w ogrodzie. Jeże mogą znaleźć w nim bezpieczne schronienie
Pomoc jeżom wcale nie wymaga kosztownych przygotowań. Najprostszy sposób to ustawienie płytkiego naczynia ze świeżą wodą. Można również pozostawić niewielką porcję mięsnej karmy dla kotów lub psów. Mleka nie należy podawać.
Warto także zrezygnować z przesadnych jesiennych porządków. Sterta liści, gałęzi czy spokojny zakątek z gęstą roślinnością mogą stanowić dla jeża cenne schronienie. Przed grabieniem, koszeniem i przenoszeniem nagromadzonych gałęzi trzeba sprawdzić, czy nie ukrywa się tam zwierzę.
Jesienią warto zachować szczególną ostrożność podczas porządków w ogrodzie. Sterty liści i gałęzi mogą być dla jeży idealnym miejscem na schronienie przed chłodem. Dlatego przed ich usunięciem należy dokładnie sprawdzić, czy nie ukrywa się w nich zwierzę. Pod żadnym pozorem nie wolno podpalać sterty gałęzi bez wcześniejszego jej przełożenia i sprawdzenia. Ukryty w środku jeż może nie zdążyć uciec przed ogniem.
Co zrobić, jeśli jeż naprawdę potrzebuje ratunku?
Rannego, wyraźnie osłabionego lub zataczającego się jeża należy ostrożnie zabezpieczyć przy użyciu rękawic lub ręcznika. Umieszczony w wysokim pudełku, wyłożonym miękkim materiałem, powinien mieć zapewniony spokój i łagodne źródło ciepła owinięte ręcznikiem, z możliwością odsunięcia się od niego. Następnie trzeba pilnie skontaktować się z ośrodkiem rehabilitacji dzikich zwierząt lub lekarzem weterynarii.
Najważniejsza zasada jest prosta: zdrowego jeża aktywnego nocą najlepiej obserwować z dystansu, ale niepokojących objawów nigdy nie wolno ignorować. Czasami najcenniejszą pomocą jest pozostawienie dzikiego zwierzęcia w spokoju, a czasami szybka reakcja może uratować mu życie.