Kot nie chce bawić się wędką? Naukowcy zbadali 87 kotów

Wędka z piórkami to jedna z najpopularniejszych zabawek dla kotów. Jej ruch przypomina uciekającą zdobycz, dlatego wiele zwierząt chętnie za nią goni, skrada się i próbuje ją schwytać. Są jednak koty, które wolą przyglądać się zabawie z pewnej odległości. Inne tracą zainteresowanie już po kilku ruchach wędką.

Badacze z University of California w Davis postanowili sprawdzić, czy takie różnice utrzymują się w czasie. Do udziału w badaniu zaprosili opiekunów kotów mieszkających w Stanach Zjednoczonych. Przeprowadzono standaryzowane próby zabawy z użyciem wędki zakończonej piórkami, a następnie przeanalizowano zachowania 87 zwierząt.

Wyniki pokazały, że reakcje kotów były stosunkowo powtarzalne między kolejnymi próbami. Średni współczynnik powtarzalności wyniósł R = 0,467. Naukowcy stwierdzili też wyraźne, utrzymujące się różnice w zainteresowaniu zabawką między poszczególnymi kotami (ICC = 0,650).

Oznacza to, że kot, który podczas jednej próby wykazywał większe zainteresowanie wędką, zwykle reagował podobnie również podczas kolejnych. Badanie nie wyjaśniło jednak, skąd biorą się te różnice.

Można przypuszczać, że kot mający okazję polować na zewnątrz będzie inaczej reagował na zabawkę niż zwierzę, które całe życie spędza w mieszkaniu. Naukowcy sprawdzili również tę zależność.

W analizie uwzględniono dostęp do dworu, historię polowań i częstotliwość zabawy w domu. Żaden z tych czynników nie wykazał istotnego statystycznie związku z zainteresowaniem wędką. Podobnie było z oceną opiekuna dotyczącą tego, jak bardzo jego kot lubi się bawić.

Wyniki sugerują, że codzienne zwyczaje i doświadczenia łowieckie nie wystarczają, aby przewidzieć reakcję konkretnego kota na zabawkę. Badacze nie ustalili jednak, jakie cechy odpowiadają za obserwowane różnice.

Warto też pamiętać, że podczas eksperymentu wykorzystano jeden rodzaj zabawki. Kot, który nie wykazuje zainteresowania wędką z piórkami, może chętnie bawić się piłką, pluszową myszką lub innym przedmiotem.

Czasami wystarczy niewielka zmiana, aby kot zainteresował się zabawką. Zamiast machać wędką tuż przed jego pyszczkiem, spróbuj przesuwać ją po podłodze albo na chwilę schować za meblem. Ruch przypominający uciekającą mysz może zachęcić zwierzę do obserwacji i pogoni.

Niektóre koty wolą szybkie ruchy, inne potrzebują więcej czasu, zanim zdecydują się zaatakować zabawkę. Warto sprawdzić różne końcówki wędki i pozwolić kotu od czasu do czasu schwytać zdobycz. Lepiej też zakończyć zabawę, gdy zwierzę wyraźnie traci zainteresowanie, niż próbować je do niej zmuszać.

To ogólne wskazówki dotyczące zabawy z kotem, a nie metody oceniane w opisanym badaniu. Naukowcy nie sprawdzali, jaki sposób poruszania wędką najlepiej zachęca zwierzęta do aktywności.

Jeżeli jednak kot, który wcześniej chętnie się bawił, nagle przestaje reagować na ulubione zabawki, warto przyjrzeć się jego samopoczuciu. Niechęć do ruchu, unikanie skoków czy zmiany apetytu mogą być objawami bólu lub choroby. W takiej sytuacji najlepiej skonsultować się z lekarzem weterynarii.

Naukowcy wykazali, że zainteresowanie wędką z piórkami różni się między kotami, a reakcje poszczególnych zwierząt pozostają stosunkowo stałe podczas kolejnych prób. Nie udało się natomiast powiązać tych różnic z wychodzeniem na dwór, wcześniejszymi polowaniami ani częstotliwością zabawy w domu.

Dla opiekuna to cenna wskazówka. Zamiast oczekiwać, że każdy kot będzie reagował na zabawkę w podobny sposób, warto obserwować, co rzeczywiście przyciąga uwagę własnego zwierzęcia. Jeden będzie uwielbiał pogoń za piórkami, a inny chętniej zainteresuje się zupełnie inną formą zabawy.

Źródło: Behavioural Processes, 2026, "Utilizing citizen science to assess consistent individual variation in play behaviour of the domestic cat, Felis catus", DOI: 10.1016/j.beproc.2026.105425.