Te egzotyczne zwierzęta można trzymać w Polsce. Legalny zakup to dopiero początek problemów

Serwal, fenek czy lotopałanka karłowata wyglądają niezwykle, zwłaszcza na krótkich filmach w Internecie. Ich posiadanie w Polsce może być legalne, ale często wymaga dokumentów, rejestracji i warunków trudnych do zapewnienia w zwykłym domu.

Serwal nie stanie się zwykłym kotemSerwal nie stanie się zwykłym kotem
Źródło zdjęć: © Licencjodawca

Niestety zapominamy, że dzikiego zwierzęcia nie zmieni w domowego pupila nawet najlepsza opieka.

W przypadku egzotycznych zwierząt samo ogłoszenie z dopiskiem "legalna hodowla" nie wystarcza. Przed zakupem trzeba sprawdzić pełną nazwę gatunku, jego status w przepisach CITES oraz pochodzenie konkretnego osobnika.

Osobne ograniczenia dotyczą gatunków niebezpiecznych i inwazyjnych. Zwierzę, które wolno posiadać w jednym państwie, w Polsce może wymagać rejestracji, zezwolenia albo być objęte zakazem.

Serwal nie stanie się zwykłym kotem

Serwal przyciąga uwagę długimi nogami, dużymi uszami i cętkowaną sierścią. Młode zwierzę może przyzwyczaić się do człowieka, ale nadal pozostaje dzikim kotem. Jest silne, bardzo aktywne, świetnie skacze i potrzebuje znacznie więcej przestrzeni niż kot domowy.

W domu problemem może być znaczenie terenu moczem, niszczenie wyposażenia i silny instynkt łowiecki. Małe zwierzęta przebywające w jego otoczeniu mogą zostać potraktowane jak zdobycz. Opieka weterynaryjna również nie jest prosta, ponieważ nie każdy gabinet przyjmuje duże, dzikie koty.

Serwal jest objęty przepisami CITES. Przy zakupie trzeba otrzymać dokument potwierdzający legalne pochodzenie zwierzęcia, a następnie w ciągu 14 dni zgłosić je do rejestru prowadzonego przez starostę właściwego dla miejsca zamieszkania.

W Internecie można znaleźć także oferty kotów savannah, czyli hybryd serwala i kota domowego. Ich status prawny może zależeć między innymi od pokolenia hybrydy i pochodzenia zwierzęcia. Przed zakupem trzeba więc sprawdzić dokumenty konkretnego osobnika, a nie opierać się wyłącznie na zapewnieniach hodowcy.

Fenek jest mały, ale nocą potrafi postawić dom na nogi

Fenek, nazywany lisem pustynnym, wyróżnia się ogromnymi uszami i niewielkimi rozmiarami.

Fenki są najbardziej aktywne wieczorem i nocą
Fenki są najbardziej aktywne wieczorem i nocą © Licencjodawca

Fenek może wyglądać jak niewielki i niekłopotliwy pupil. W rzeczywistości jest bardzo aktywnym dzikim zwierzęciem, szczególnie po zmroku.

Fenki są najbardziej aktywne wieczorem i nocą. Kopią, biegają, znaczą teren oraz wydają głośne dźwięki. Potrafią przecisnąć się przez niewielkie otwory i sprawnie podkopywać ogrodzenia. Potrzebują więc bezpiecznej przestrzeni, której nie da się zastąpić zwykłą klatką.

Fenek także podlega przepisom CITES i znajduje się w unijnym załączniku B. Nabywca powinien otrzymać dokument potwierdzający legalne pochodzenie zwierzęcia, a następnie w ciągu 14 dni zgłosić je do rejestru prowadzonego przez starostę.

Przed zakupem warto również znaleźć lekarza weterynarii, który ma doświadczenie w leczeniu tego gatunku. Poszukiwanie specjalisty dopiero wtedy, gdy zwierzę zachoruje, może oznaczać utratę cennego czasu.

Lotopałanka karłowata nie powinna mieszkać sama

Lotopałanka karłowata jest małym torbaczem prowadzącym nocny tryb życia. W dzień zwykle odpoczywa, a po zmroku zaczyna wspinać się, skakać i szukać zajęcia. Trzymanie jej w niewielkiej klatce nie pozwala zaspokoić tych potrzeb.

To zwierzę społeczne, które potrzebuje kontaktu z innymi przedstawicielami swojego gatunku. Samotność może prowadzić do silnego stresu i problemów z zachowaniem. Opiekun powinien więc przygotować się na utrzymywanie co najmniej pary oraz zakup wysokiej, odpowiednio wyposażonej woliery.

Trudność sprawia również żywienie. Lotopałance nie wystarczy karma dla gryzoni ani same owoce. Nieprawidłowo ułożona dieta może prowadzić między innymi do niedoborów wapnia i poważnych problemów z kośćmi. Przed zakupem trzeba także znaleźć lekarza weterynarii zajmującego się egzotycznymi ssakami.

Lotopałanki mogą żyć w niewoli ponad 10 lat. Decyzja o ich zakupie oznacza więc wieloletnią opiekę nad nocnymi, stadnymi zwierzętami o dość wymagającej diecie.

Niektórych gatunków nie kupisz bez zezwolenia

Jeszcze ostrożniej trzeba podchodzić do dużych dusicieli, jadowitych gadów, niektórych pajęczaków i małp. W Polsce zwierzęta niebezpieczne dla życia i zdrowia ludzi podzielono na dwie kategorie.

Prywatne utrzymywanie gatunków z kategorii I jest zasadniczo zabronione, poza wyjątkami przewidzianymi w ustawie. W przypadku kategorii II potrzebne jest zezwolenie regionalnego dyrektora ochrony środowiska. Wnioskodawca musi wykazać, że przygotowane warunki uniemożliwiają ucieczkę zwierzęcia i jego przypadkowy kontakt z osobami postronnymi. Wymagane jest również zaświadczenie powiatowego lekarza weterynarii. RDOŚ opisuje wymagane dokumenty i podstawę prawną procedury.

Przed zakupem egzotycznego zwierzęcia trzeba sprawdzić:

  • pełną polską i łacińską nazwę gatunku,
  • dokumenty potwierdzające legalne pochodzenie,
  • status gatunku w CITES,
  • obowiązek rejestracji u starosty,
  • wykaz zwierząt niebezpiecznych,
  • unijną i krajową listę inwazyjnych gatunków obcych,
  • dostępność lekarza weterynarii,
  • docelową wielkość oraz długość życia zwierzęcia,
  • koszty wybiegu, ogrzewania, żywienia i leczenia.

Trzeba również ustalić, kto zajmie się zwierzęciem podczas wyjazdu lub choroby właściciela. Schronisko czy ogród zoologiczny nie są miejscami, do których można po prostu oddać serwala, albo dużego węża, gdy opieka okaże się zbyt trudna.

Źródła: Ustawa z 16 kwietnia 2004 roku o ochronie przyrody; Rozporządzenie Ministra Środowiska z 3 sierpnia 2011 roku w sprawie gatunków zwierząt niebezpiecznych dla życia i zdrowia ludzi; Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska – CITES; rozporządzenie Rady (WE) nr 338/97.

Wybrane dla Ciebie